Kronkelweg

Driftkikker, kruidje-roer-me-niet, opvliegend karakter, lange tenen, frusto... het zijn allemaal termen om iemand aan te duiden die met regelmaat woedend is. Maar woede is vaak een schild, dat je gebruikt als verdediging.
Hoe ik daarbij kom? Ervaring. Heel lang zijn bovenstaande termen op mij van toepassing geweest. En af en toe nog steeds. Ik ben een gevoelsmens, en wilde weten waarom ik nou toch zo vaak uit mijn slof schoot. Waarom werd ik iedere keer kwaad?

Woede is vaak onze eerste reactie wanneer we ons aangevallen voelen. Terecht of niet - je voelt je aangevallen. Op een aanval kun je op drie manieren reageren: overgave, verdediging, tegen-aanval.
Mijn moeder speelde altijd de rol van slachtoffer, en dat wilde ik absoluut niet. Dan maar vechten; de ene keer in de verdediging, de andere keer in de aanval.
Maar wanneer voelde ik me dan aangevallen? Met name wanneer ik werd bekritiseerd. Het maakte niet uit of het inderdaad kritiek was of een losse opmerking die ik als kritiek ervoer. De kritiek raakte een gevoelig punt - en dan kwam mijn verdedigingsmechanisme in actie.

Jaren geleden heb ik me echter gerealiseerd dat woede NIET de eerste reactie is. Er is iets anders, een ander gevoel, dat de eerste reactie is. Vaak is dat onzekerheid over iets in onszelf, of verdriet, onmacht, frustratie, schaamte, pijn...
Omdat dit negatieve gevoelens zijn die we liever niet toelaten, omdat ze niet prettig zijn om te voelen, kiezen we onbewust voor een andere emotie, één die makkelijker te hanteren valt: woede. Woede is makkelijk(er) om mee om te gaan. Woede is 'goedkoop'. Woede is een substituut.
Eye-opener...

Het was de eerste stap op een lange weg, het besef dat woede niet de eerste reactie is. De volgende was proberen erachter te komen, wat dan wèl het eerste gevoel was dat werd aangesproken. Het is een pijnlijk proces, je gevoelens onder de microscoop leggen, maar het levert je veel op aan inzicht. Het maakt je milder en begripvoller naar anderen toe, en heeft vérstrekkende gevolgen in je dagelijks leven. 

Er is uiteraard meer.
Voor mij was dat kijken waarom die gevoelige punten er waren. Wie mijn andere blog [http://wat-beweegt-een-mens.blogspot.com/] ook volgt, weet dat ik heb geleden aan een gigantisch minderwaardigheidscomplex. Logisch was dus om te kijken of dat de oorzaak was. Raak; in 1x in de roos geschoten!
Ik voelde me minderwaardig, nooit goed genoeg; ik was onzeker over mezelf, mijn uiterlijk, mijn huis, schaamde me voor een aantal dingen enz. Wat ik deed was niet goed of het deugde niet, mijn kennis en kunde schoot te kort op een flink aantal vlakken, en ga zo maar door. Kortom: er bleef veel te wensen over, hetgeen resulteerde in één van de meest destructieve eigenschappen voor iemand die niet al te sterk in zijn schoenen staat: perfectionisme.
Waarom destructief? Perfect is voor de hemel. We kunnen alleen maar proberen om iets naar beste kunnen, met eer en geweten te doen. Ons best doen, weten dat het inderdaad ons BEST was, de ultieme poging - en het dan te laten rusten.

De volgende stap was acceptatie. Het accepteren van mezelf, precies zoals ik ben, met al mijn fouten en gebreken. Niet in het verleden blijven hangen bij mislukte pogingen. Niet steeds mezelf vergelijken met anderen. Niet steeds maar blijven proberen iets nóg beter te doen. Roomser dan de paus te zijn. Ophouden met zelfkritiek. Ophouden met mezelf te blokkeren. Ophouden met te denken: "Waarom zou ik er nog aan beginnen? Het lukt me tóch niet om een perfecte partner/moeder/huisvrouw/werknemer/... te zijn in de ogen van ..." Kortom: ophouden met vechten tegen mezelf en mijn negatieve gevoelens. Laat ze er maar zijn. Accepteren dat ik ze heb en dat ze een deel van mij zijn. Ik hoef er niet tevreden mee te zijn, maar ik accepteer dat ze er zijn.

Nog een belangrijke stap was zien dat ik ook sterke punten en karaktertrekken heb. Mijn bereidheid om te leren en mezelf te verbeteren. Mijn gedrevenheid om anderen te helpen, om geestelijk te groeien en meer 'mens' te worden. Mijn vermogen tot houden van, ook van mezelf.
Eye-opener...

De hierboven beschreven 'kronkelweg' is een bewustwordingsproces, dat je stap voor stap naar je doel leidt. Dat proces is nog steeds gaande, en ik verwacht dat dat zo blijft tot ik voor het laatst mijn ogen sluit. Om bij de beeldspraak over een reis te blijven: soms zijn het piepkleine baby-stapjes, schuifelend, voetje-voor-voetje je weg 'voelen' omdat je letterlijk in het duister tast. Je pad is niet duidelijk, niet helder verlicht. Maar denk eens aan 's nachts rijden op de snelweg: de koplampen verlichten maar zo'n 100 meter voor je uit, en toch kom je waar je naartoe op weg bent. Je ziet wat nodig is, en vol vertrouwen rijd je door.
Zo is het hiermee ook, en het is frappant om te zien wat het Leven allemaal op je pad brengt om je te helpen tijdens dat bewustwordingsproces. Ik kwam bijvoorbeeld het liedje 'Ik hou van mij' tegen [http://www.youtube.com/watch?v=ptTWUiUsuus], wat een hele sterke tekst heeft.

Ik ben me er nu van bewust dat ik niet alleen moet leren mezelf te accepteren, maar ook moet leren om van mezelf te houden. Mijn kronkelweg gaat verder.

Wordt vervolgd